YENİ MEDYA SANATINDA HİKÂYE ANLATICILIĞI Veri, Algoritma ve İzleyici Deneyimi Üzerinden Yeni Bir Anlatım Biçimit

TANITIM YAZISI

Dijital çağın hızla değişen estetik anlayışı, sanatın üretim ve sergilenme

biçimlerinden eserin izleyiciyle kurduğu ilişkiye kadar pek çok alanı dönüştürürken,

hikâye anlatımının yapısını da yeniden şekillendirmektedir.

Yeni medya sanatında veri, algoritma ve yapay zekâ artık teknik araçlar

olmanın ötesinde, anlatının kurulma biçimini belirleyen yaratıcı bileşenler

hâline gelmiştir. Bu kitap, yeni medya sanatında hikâye anlatımının

geçirdiği dönüşümü iletişim eksenli bir perspektifle ele almaktadır.

Geleneksel sanat anlayışında eser, çoğunlukla tamamlanmış ve sabit bir

yapı olarak değerlendirilmekteydi. Yeni medya sanatı ise süreç odaklı,

değişken ve etkileşimli bir deneyim alanı ortaya koymaktadır. Bu dönüşümle

birlikte izleyici, sanat eserinin anlatısının oluşum sürecine katılan

deneyimleyici bir özneye dönüşmektedir. Kitapta, anlatının sanatçı tarafından

tasarlanan bir sistem içinde nasıl kurulduğu ele alınırken, özellikle

algoritmik süreçler ile izleyici deneyiminin rolü üzerinde durulmaktadır.

Refik Anadol’un eserleri, bu dönüşümün önde gelen örnekleri arasında

yer almaktadır. Sanatçı, büyük veri setleri, makine öğrenmesi sistemleri

ve mekânsal enstalasyon teknikleri aracılığıyla estetik deneyimler üretmektedir.

Kitapta örnek olay olarak incelenen Inner Portrait (Portreler: İç

Dünyaya Yolculuk) projesi, bireylerin biyometrik verilerini görsel anlatının

merkezine yerleştirerek insan deneyiminin veriler aracılığıyla nasıl yeniden

temsil edilebileceğini göstermektedir. Bu yönüyle eser, yapay zekânın

sanatsal üretimdeki rolünü tartışmanın ötesinde, insan ile makine arasındaki

ilişkinin kültürel ve düşünsel boyutlarına da dikkat çekmektedir.

Veri çağında sanatın nasıl biçimlendiği, yapay zekânın yaratıcı süreçlerde

hangi konumda yer aldığı ve dijital anlatıların gelecekte nasıl dönüşebileceği

soruları, kitabın temel eksenini oluşturmaktadır. Bu çerçevede,

dijital çağın estetik düşüncesine ve yeni medya sanatına ilişkin güncel

tartışmalara katkı sunmayı amaçlamaktadır.